Kan de geschiedenis een kompas bieden voor de toekomst?

Europese Academie lezing i.s.m De Alkenaer

Door Dr. Henk Oonk, expert Europa onderwijs en Drs. Wolter Blankert, historicus.

Dr. Henk Oonk is expert Europa onderwijs en samenleving, auteur van verschillende
publicaties op dit terrein. Hij zal aan de hand van het artikel van Prof. Luuk van Middelaar, 10
jaar Europa columnist van de NRC, ingaan op de geopolitieke situatie in Europa en de wapens
van het intellectuele arsenaal om hier mee om te gaan. Drs. Wolter Blankert, historicus en
auteur van tal van boeken, zal de betekenis schetsen van een aantal belangrijke personen in de
geschiedenis van de Europese eenheid.

Jean Monnet, ‘vader van Europa’, een van de voornaamste wegbereiders van de Europese eenwording.

Na de pauze leidt Henk Oonk een discussie met als
centrale vraag: welke tijdvakken uit onze geschiedenis en welke personen of gebeurtenissen
zouden inspirerend kunnen zijn voor een geopolitiek kompas in de komende jaren.

Een interessante lezing over de geopolitieke situatie in Europa en de wapens van het intellectuele arsenaal om hiermee om te gaan.
Ook zal de betekenis geschetst worden van een aantal belangrijke personen in de geschiedenis van de
Europese eenheid.

Dr. Henk Oonk

Geschiedenis

In 1961 werd op initiatief van de politieke partijen, de onderwijsvakorganisaties, het Ministerie van OC&W en het Bureau van de EEG te Den Haag, het CEVNO opgericht, het Centrum voor Europese Vorming in het Nederlandse Onderwijs. De belangrijkste activiteiten waren gericht op voorlichting, conferenties en publicaties, waaronder veel lesmaterialen. Het kleine kantoor van het CEVNO was gevestigd in Alkmaar.

De val van de Muur in 1989 gaf een enorme impuls aan de Europese samenwerking en die leidde tot het Verdrag van Maastricht in 1991 met daarin veel meer mogelijkheden voor Europa in het onderwijs.

Europees Platform voor het Nederlandse Onderwijs

In 1990 stuurt de minister van O&W, Ritzen, een voorstel naar de Kamer om het Europees Platform voor het Nederlandse Onderwijs op te richten.  Er worden programma’s ontwikkeld voor leerlingenuitwisseling, studiebezoeken voor leraren, grensoverschrijdende samenwerking, tweetalig onderwijs en de uitgave van onderwijsmateriaal. In 1991 verschijnt de Nota Grenzen Verleggen van OC&W waarin de beleidsmaatregelen worden omgezet in praktische activiteiten voor de scholen. In 2015 ging het Europees Platform, na een fusie met Nuffic verder in Den Haag (zie voor verdere informatie de publicatie Goede Europeanen, na zestig jaar Europa in de school? Henk Oonk & Wolter Blankert (red.), Garant  Antwerpen- Apeldoorn 2024).

Neios- Netwerk Europese en Internationale Oriëntatie in onderwijs en samenleving

Een aantal oud-medewerkers van het Europees Platform komt in 2016/17 in contact met Europe Direct van de Bibliotheek Kennemerwaard in Alkmaar Centrum en men besluit tot het jaarlijks verzorgen van een serie lezingen over Europese thema’s, het opzetten van een website en het met enige regelmaat uitgeven van een publicatie over Europese ontwikkelingen. Halverwege 2025 worden de Neios-activiteiten overgedragen aan EDIC.

Een aantal medewerkers van Neios zet enkele activiteiten voort onder de noemer ‘Europese Academie’ , waaronder lezingen over Europese thema’s in samenwerking met De Alkenaer, Podium voor cultuur en debat in Alkmaar, die daar ook plaatsvinden. 

Dinsdagavond 10 maart 2026: Kan de geschiedenis een kompas bieden voor de toekomst van Europa? Door Henk Oonk en Wolter Blankert.

Dinsdagavond 9 juni 2026: David tegen Goliath- Kleine mogendheden die weerstand bieden aan een grote mogendheid en die soms weten te verslaan. Door Henk Oonk, Wolter Blankert en Kees Zwaga.